Het geheugen van de vakbeweging

Sociaalhistorische publicaties

Bezield – de inspiratiebronnen van de FNV

Het boek gaat over 25 jaar vakbeweging en levensbeschouwing. Het levert naast een historisch overzicht van het levensbeschouwelijk werk van de FNV ook een reeks interviews met betrokkenen van binnen en buiten de FNV. Zo geven naast Lodewijk de Waal en mede-bestuurder Jongerius ook bisschop Van Luyn en Ineke Bakker (algemeen secretaris Raad van Kerken) hun visie op de relatie tussen levensbeschouwing en vakbeweging en de consequenties daarvan voor de opstelling van de FNV.Auteurs: Leo Mesman, Herman Noordegraaf en Jan Schrauwen Het boek kan besteld worden bij de FNV servicelijn 0900 3 300 300 (10 ct p.m.) voor ? 10.-

De eeuw van de FNV: 51 sociale monumenten

In 1905 vonden de diamantbewerkers in Amsterdam dat de verschillende vakbonden moesten samenwerken. Dan zouden de idealen sneller bereik worden. Weg uit de armoede. Tijd om te leven en te leren. Kiesrecht voor man en vrouw. Kortere werkdagen. Daarmee was het NVV geboren. Niet veel later besloten ook katholieke arbeiders zich te bundelen tot het latere NKV. In 1981 besloten NVV en NKV te fuseren tot FNV. Een eeuw na de oprichting van het NVV wordt in dit boek de oogst van 100 jaar vakbondsstrijd opgemaakt in 51 sociale monumenten.

Uitgave Stichting FNV Pers. Verkrijgbaar bij de FNV Servicelijn 0900 3 300 300 (10 ct p.m.)

De handen ineen, Geschiedenis van 100 jaar vakbeweging in Tilburg

Auteur: Henk van Doremalen.
Aantal pag.: 207. Geïll. ISBN 90-74418-09-0

Tot het hemelsch morgenrood,
Beelden en grepen uit 100 jaar vakbeweging in Helmond

Auteur: Giel van Hooff. Aantal pag.: 208.
Geïll. ISBN 90-90100-09-1

Koerier van een nieuwe tijd

Hendrik Gerhard, geboren in 1829 in Delft, wordt ook wel de vader van het socialisme in Nederland genoemd. Hij is kleermaker en het internationale karakter en de mobiliteit van deze vakmensen maken dat er een verspreiding plaatsvindt van de ideeën van Marx en Engels zoals in 1848 neergelegd in Het Communistisch Manifest. In dit boek schetst Dik Nas een levendig beeld van de persoon Gerhard, zijn Europese geestverwanten en de invloed die er vooral vanuit de gelederen van kleermakers uitgegaan is op de socialistische beweging.

Auteur: Dik Nas Uitgegeven bij Servicecentrum Uitgevers, Postbus 20014, 2500 EA te Den Haag. Prijs ? 15.00

Kranen over de wal

Rotterdam was vaak het centrum van arbeidersverzet. In 1970 begon een massale landelijke actie in Rotterdam. Eerst legden de arbeiders op de scheepswerven het werk neer en enkele dagen later volgden de havenarbeiders. Het was vooral hun staking die de stoot gaf tot tientallen stakingen in het hele land. De een beetje ingeslapen vakbonden werden door de stakers weer wakker geschud. Daardoor kwamen de apparaten weer in beweging en de meeste stakingen die in de jaren zeventig uitbraken stonden onder leiding van een van de bonden. De Vakbonds Historische Vereniging (VHV) besloot, met de vergelijkbare gebeurtenissen van de deomonstratie in 2004 in het hoofd, om een publicatie te wijden aan de stakingen van 1970. In dit boek treft u drie elementen aan. Drie beroepshistorici geven hun visie op de gebeurtenissen van 1970. Het bevat daarnaast een kroniek van de metaal- en havenstaking. Hierin worden de gebeurtenissen van dag tot dag gevolgd en geïllustreerd met plaatjes en pamfletten. Tenslotte geven enkele betrokkenen uit de staking hun visie op wat er toen aan de hand was.

Sjaak van der Velden (red.) e.a., Kranen over de wal. De grote Rotterdamse metaal- en havenstaking van 1970 Amsterdam: Aksant Academic Publishers, 2005; ISBN 90-5260-191-7 ; 120 pp.

Kranig en dwars

De vrouwenbond NVV/FNV 1948 – 1998 In 1998 bestond de Vrouwenbond FNV vijftig jaar. Zij kan beschouwd worden als de grand old lady van de Nederlandse vakbeweging. Dit boek gaat over haar geschiedenis. In de jaren vijftig presenteerde de bond zich als trouwe vriendin in de klassenstrijd die het Nederlands Verbond van Vakverenigingen (NVV) voerde. Nu behartigd zij de belangen van vrouwen met betaald en onbetaald werk. De loyaliteit aan de vakbeweging is niet verdwenen, maar de bond is steeds zelfstandiger gaan opereren en zocht de vrouwenbeweging als partner erbij.

Auteur: Marian van der Klein 1998, 159 pag.,
€ 4,90 Aksant (voorheen IISG), Amsterdam, ISBN 906861150X

Het was me een genoegen, Het vakbondsleven van Jaap van der Linden

Auteur(s) Peter van der Aa.
Trefwoorden Bondsbestuurder, bouw, bagger, staking, parlementaire enquêtecommissie
Bijzonderheden Ereboekje voor met vut vertrekkende hoofdpersoon; sinds 1998 voorzitter VHV.
Aantal pag. 46.
Illustraties Foto’s.
Uitgave Bouw- en Houtbond FNV, 1994.
ISBN —

Macht en Onmacht, 130 jaar vakbeweging in Groningen

Dankzij de opstandigheid van polderwerkers en veenarbeiders en het organisatietalent van werkliedenverenigingen vormt zich in de provincie Groningen al vroegtijdig een strijdbare arbeidersbeweging. Het sociale klimaat in de provincie Groningen wordt tot op de dag van vandaag gekleurd door de scherpe sociale tegenstellingen.
In het boek gaat de aandacht allereerst uit naar de oprichting van de eerste werkliedenorganisaties in Groningen, zo rondom 1870. De verdere ontwikkeling van de Groninger arbeidersbeweging wordt vanaf dat moment nauwkeurig in kaart gebracht. In de stad Groningen worden omstreeks 1870 de eerste vakbonden opgericht. Vakbeweging en de communistische onderstroom binnen de arbeidersbeweging onder leiding van Fré Meis geven die noordelijke sociale beweging de nodige dynamiek. Een sterke regionale vakbeweging blijkt daarbij van belang voor de zelfontplooiing van een zelfbewuste regio. Eind twintigste eeuw, de band met de politiek is dan al lang verloren gegaan, valt ook de vakbeweging ten prooi aan het modernisme. Plaatselijke en regionale FNV-organen worden domweg opgeheven, ongeveer tegelijkertijd met de introductie van de nieuwe, landelijke website van de FNV.

Het boek is uitverkocht.

Maandag tolereren we niets meer… Vrouwen, arbeid en vakbeweging 1945 – 1990

De geschiedenis van de emancipatie van vrouwen in betaalde arbeid en hun vakorganisaties. Geschreven op een prettig afstandelijke manier, waardoor het voor iedereen toegang biedt tot de lange, volhardende maar soms ook hilarische na-oorlogse geschiedenis van vrouwen en de vakbeweging. Met een schat aan sprekend foto- en beeldmateriaal.

Auteur: Corrie van Eijl 347 pagina’s. Geïllustreerd. ISBN 90.6861.129.1 Uitgave: Stichting beheer IISG/Stichting FNV Pers Amsterdam Gratis. Te bestellen bij FNV Servicelijn 0900 3 300 300 (10 ct p.m.)

100 jaar meiviering in Groningen

Auteurs: Ger Harmsen en Luchien Karsten en Cecil Scholten
Uitgave: FNV afdeling Groningen/Haren

De spraakmakers van Calvé: Moet jij ze in je fabriek?

Het was toeval, maar de presentatie van het boek van Aad Verhoeff ‘De spraakmakers van Calvé’ viel samen met het nieuws dat fabriek van Calvé in Delft gaat sluiten. Calvé is net zo verbonden met Delft als de Oude Kerk of de Gistfabriek. De filantroop en industrieel J.C. van Marken was in het begin van de vorige eeuw een van de oprichters van Calvé. Hij probeerde kapitaal en arbeid te verenigen. Zo bouwde hij bijvoorbeeld goede woningen voor de werknemers van Calvé en de Gistfabriek en zorgde voor sociale voorzieningen. In 1928 kwam daar een einde aan toen het bedrijf door Unilever werd overgenomen.
In ‘De spraakmakers van Calvé: Moet jij ze in je fabriek?’ staan verhalen van drie oud-werknemers. Jan van Bilsen, Dolf van Daalen, Aad Verhoeff.
Uitgeverij Quist, Leidschendam, ISBN 978 90 77983 20 1

Een van de auteurs, Aad Verhoeff, werd 14 oktober geïnterviewd in het radioprogramma OVT. Hij maakte ook een website over het wel en wee van Calvé. OVT: Geschiedenis VPRO
Website:aad-verhoeff

Onvoltooid verleden

Het tijdschrift Onvoltooid Verleden voor de geschiedenis van sociale bewegingen, wil met veel illustraties gebeurtenissen, analyses en verhalen over sociale bewegingen publiceren. Het begrip sociale beweging vullen we zo breed mogelijk in.

Van SDB tot SP, 125 jaar socialisme in Nederland

Hoe verschillend linkse organisaties en partijen ook zijn, ze hebben alle één ding gemeen: ze stammen direct af van de in 1882 opgerichte Sociaal-Democratische bond (SDB).Door deze gemeenschappelijke stamvader zijn alle moderne linkse stromingen met elkaar verbonden. In dit boek geeft Sjaak van der Velden een overzicht van de ontwikkelingen aan die vanuit de negentiende eeuw hebben geleid toto de huidige situatie. Is er nog sprake van socialisme of hebben de erfgenamen niets meer van doen met de erfenis van Domela Nieuwenhuis en Troelstra?

Sjaak van der Velden, Van SDB tot SP, derde deel in de reeks Geschiedenis van de Nederlandse Arbeidersbeweging en Vakbeweging
ISDN 978-90-5260-274-5, 160 pagina’s, geïllustreerd, € 15,–

De oude Socialistische Partij van Harm Kolthek

In Nederland kennen we de huidige Socialistische Partij van Jan Marijnissen. Maar hiervoor bestond er ook al een Socialistische Partij met zetels in gemeenteraden en in de Kamer. Het was de sociaal-anarchist Harm Kolthek die in 1918 voor deze partij verkozen werd tot Tweede Kamerlid. Deze SP was een typisch product van de vroege arbeidersbeweging met veel libertaire wortels. Zij zette zich af tegen het ‘stembussocialisme’ van de SDAP en het ‘rode militarisme’ van het bolsjewisme. Veel van de partijkaders waren actief in het Nationaal-Arbeidssecretariaat (NAS), de radicalere concurrent van het met de sociaal-democratie verbonden NVV.

Ron Blom, Ontstaan, opkomst en ondergang van een ‘libertair-socialistische’ partij (1918-1928), 308 p., 27,50 euro Te bestellen via de auteur: ronblom@tomaatnet.nl of 020-2511742 (werk) of door overmaking van het bedrag naar postbanknr. 5961642 (R.L. Blom te Amsterdam) met de juiste adresvermelding.

Tesamen solidair in alle hoeken, Haagse vakbondsactiviteiten en activisten sinds de 18e eeuw

Dit boek gaat over vakbondsmensen en hun geschiedenis van Den Haag. Het boek gaat ook in op de 18e-eeuwse gilden, de politieke situatie in Nederland rond 1848, de eerste Internationale in Den Haag en de geschiedenis van de coöperatie en het ziekenfonds De volharding. Daarnaast de geschiedenis van vele vakgroepen zoals bakkers, drukkersknechten, gemeentepersoneel en zeevarenden en invalshoeken zoals een politieke activist, een Turkse gastarbeide tijdens een staking en een werkneemster temidden van acties in de gezondheidszorg

Redactie: Richard Kleinegris en Roel Wuite Aantal pagina’s: 263 geïll, ISDN: 90.77032.08.8 Uitgeverij De Nieuwe Haagsche, Postbus 704, 2501 CS Den Haag Prijs: ? 25,00 (inclusief verzendkosten)

Vakbondswerk doe je met z’n allen, een biografie van vakbondsbestuurder Reinder Hoekzema

Wat bewoog Reinder Hoekzema al die jaren dat hij een bijdrage leverde aan de vervoerssectoren binnen de Vervoersbond FNV/NVV waarvoor hij vijfentwintig jaar actief is geweest? In dit boek leest u over de ‘vergeten’ tienweekse taxistaking in Groningen (1977), over de arbeidsverhoudingen in het goederenvervoer en de grote stakingen van 1985 en 1989. Over de miskleun van de aanbestedingen in het streek- en taxivervoer. Spannende, grootse, soms ook dramatische gebeurtenissen. Met veel humor en doorspekt met prachtige anekdotes is dit Reinders verhaal voor en over de leden van zijn vakbond.

Het boek werd geschreven door oud collega Ed van Eijbergen en Gerda Bosma. Het boek is uitverkocht.