Het geheugen van de vakbeweging

Maandag tolereren we niets meer

Vrouwen hebben binnen de vakbeweging geleidelijk aan en vaak tegen de stroom in hun plaats veroverd.  Waar hielden vakbondsvrouwen zich mee bezig? Wie waren ze en welke rol speelden ze? Over bekende en onbekende vakbondsvrouwen, hun organisaties, belangrijke gebeurtenissen, acties en de thema’s die ze binnen de vakbeweging op de kaart hebben gezet.

Voor gelijke rechten, tegen discriminatie

Vrouwen hebben binnen de vakbeweging een belangrijke rol gespeeld. Ze streden samen met de mannen voor betere arbeidsomstandigheden, een 40 urige werkweek en recht op minimumloon. Maar ook kwamen ze in het geweer voor gelijke rechten van vrouwen en tegen discriminatie. Zij organiseerden zich afzonderlijk of kozen voor de strategie om binnen de bond of de vakcentrale zich in te zetten voor onderwerpen die voor vrouwen extra van belang zijn, zoals gelijke loon voor gelijke arbeid, zwangerschapsverlof, kinderopvang, bestrijding van seksuele intimidatie op de werkvloer.

Wie zijn ze, wat doen ze?

Welke belangrijke onderwerpen zijn er op de kaart gezet? Wie zijn die vakbondsvrouwen en wat  deden ze? Kregen ze medewerking van mannen of juist niet? Wat dreef hen? Hoe kregen ze hun eisen gerealiseerd en voerden ze actie? Welke strategieën werden gebruikt en waren effectief? Hoe was de verbinding met de vrouwenbeweging?
Zonder volledig te kunnen zijn willen we in dit onderdeel van de VHV website vakbondsvrouwen en de rol die ze speelden zichtbaar maken. Er wordt een verbinding gelegd tussen vroeger en nu. Vrouwenvakbondswerk is werk dat midden in de samenleving staat en niet in de marges daarvan opereert . Scholing en ontwikkeling waren altijd erg belangrijk en het oprichten van vrouwenvakscholen kwam uit de koker van vakbondsvrouwen.

Breder perspectief dan betaald werk

Waarin vakbondsvrouwen anders dan mannen zijn?  Vrouwenvakbondsstrijd is altijd meer universeel en met een breder perspectief dan alleen het betaalde werk. Ook de combinatie van werk en privé, het onbetaald werk, de maatschappelijke verhoudingen spelen daarin mee. Wat wel eens wordt vergeten, is dat mannen ook hebben mee geprofiteerd van de door vrouwen op de kaart gezette onderwerpen, zoals kinderopvang en verlofregelingen. Vrouwen weven werk en privé gemakkelijk door elkaar. Ze nemen kinderen mee naar vergaderingen en thuiswerk is ook echt een vrouwending. Vakbondsvrouwen verbonden zich door de jaren heen altijd met  de brede vrouwenbeweging. De Nationale Tentoonstelling Vrouwenarbeid in 1898, acties voor vrije abortus, Marie wordt wijzer, Breed Platform voor economische zelfstandigheid en Vrouwenpodium 2010-2020.
Met kenmerkende gebeurtenissen, sleutelfiguren, thema’s en succesverhalen geven we een overzicht van het vakbondsvrouwenwerk, vrouwenbonden en de ontwikkeling daarvan.

  • 28/11/2020

Tini van der Heiden – Bakker

Tini (van der Heiden-) Bakker is op 10 januari 1938 geboren in Langedijk. In 1959 werd zij aangesteld als diocesaan leidster van de VKAJ; het begin van een leven in dienst van de medemens. Els Brouns beschrijft haar vakbondsloopbaan.

Lees meer
  • 31/10/2020

Estella Pach (1910-1992)

Estella Pach, aan het begin van de oorlog in de bloei van haar leven. Een vrouw met een vakopleiding, een baan bij een vakbond, familie en vrienden en een geliefde. Een vrouw met idealen over hoe je de wereld beter zou kunnen maken. Een vrouw die zich staande hield in de chaos van de bezetting, de uitsluiting en vervolging. Dochter Manja Pach vertelt haar verhaal.

Lees meer
  • 30/10/2020

Mac Vijn (1954-2020)

Het leven van arbeidsrechtadvocaat Mac Vijn(1954-2020) heeft in het teken gestaan van het plaveien van die weg, door het onrecht aan te vechten waar veel vrouwen op de arbeidsmarkt tegenaan lopen omdat zij vaak in atypische contracten werken. Floor van Gelder schetst haar leven en betekenis.

Lees meer
De Belgische priester Jozef Cardijn
  • 02/09/2020

Zien – Oordelen – Handelen

Door de practische methode Zien-oordelen-handelen van de katholieke arbeidersjeugdbeweging wordt een groot beroep gedaan op zelf denken en zelfwerkzaamheid. De transparante objectieve informatie, die er door de deelnemers wordt verkregen, is veel concreter en duidelijker dan een les ‘uit-een-boekje’ of door een lezing verkregen kennis. Het ‘achtergrond-verhaal’ kan in veel gevallen een goed hulpmiddel zijn bij het vormen van een oordeel. Geert Wagenaer blikt erop terug.

Lees meer
  • 01/05/2020

Carla Kiburg (1954-2020)

Carla Kiburg (Zaandam, 1954, Amsterdam, 2020) heeft alle takken van sport binnen de vakbeweging beoefend. Secretaresse, scholings-en vormingsmedewerker, districtbestuurder en het internationalevakbondswerk. Haar motto:‘Aan de slag en doorpakken’. Op 20 april 2020 is zij overleden.

Lees meer