Het geheugen van de vakbeweging

Het gezicht van de vakbeweging Zuid-Limburg – 1

Voorwoord

In het jaar dat de Vakbondshistorische Vereniging haar zilveren bestaan viert – 2008 – kunnen we ook de start aankondigen van een nieuw initiatief: het vastleggen van de regionale vakbondsgeschiedenis door het portretteren van de mensen die het draagvlak vormden of zelfs nog vormen van de vakbeweging. Veel is geschreven en zal nog worden geschreven over de mensen die op landelijk niveau de vakbeweging vertegenwoordigden in overleg- en bestuursorganen. Dat zijn natuurlijk vaak ook degenen die leiding gaven aan die vakbeweging. Veel minder is geschreven over de mensen die in de praktijk van de vakbonden het draagvlak voor die bonden en vakcentrales vormden. De Vakbondshistorische Vereniging ziet het mede als haar taak om dit aspect van de geschiedenis van de vakbeweging vast te leggen.

Gekozen is voor het portretteren van tientallen bezoldigde bestuurders en kaderleden in twee regio’ s: Rotterdam en Zuid-Limburg. Dat hadden ook andere regio’s kunnen zijn en wij hopen ook dat er nog veel regio’s volgen. Alleen in Rotterdam en Zuid-Limburg kon de vereniging nu al beschikken over kleine maar zeer actieve werkgroepen die daadwerkelijk met de portretten aan de slag konden en wilden gaan. Zij bijten het spits af.

Veel vakbondsafdelingen hebben in de loop van hun bestaan door het samenstellen van jubileumuitgaven stil gestaan bij de geschiedenis van hun eigen bond of afdeling en natuurlijk kregen daarin ook de bestuurders aandacht. Maar dan toch vooral voor zover het voor de vakorganisatie zelf van belang was. Die jubileumuitgaven, sterk uiteenlopend in uitvoerigheid en presentatie. zijn voor ons uiterst waardevolle uitgaven. Het moeten er al met al inmiddels enkele honderden zijn. De laatste decennia neemt dat aantal niet meer toe. De vakbondsafdelingen zijn immers vaak opgeheven of opgegaan in grotere (landelijke) verbanden. Een reden te meer om via de nieuwe serie ‘Het gezicht van de vakbeweging’ weer de regio’s in te gaan en op zoek te gaan naar al diegenen die daadwerkelijk het werk van de vakbeweging ter hand hebben genomen. En dit keer niet vanuit de vakorganisatie gedacht, maar vanuit de bezoldigden en kaderleden zelf. We zijn dankbaar voor wat ze hebben gedaan.

Menselijke maat

Toch wil deze serie op zich geen aubade zijn aan die mensen, al mogen ze dat zelf gerust zo opvatten. Maar we willen als Vakbondshistorische Vereniging vooral ook schetsen wie die mensen waren en zijn die zich zo sterk gemaakt hebben voor het vakbewegingswerk. Waarom deden ze dat? Waar kwamen ze vandaan? Wat hebben ze bereikt? Hoe staan ze in het leven? Aandacht kortom voor de menselijke maat.

In 1986 verscheen het eerste deel van het ‘Biografisch woordenboek van het socialisme en de arbeidersbeweging in Nederland’. Een uitgave van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG). De jaren daarna zouden nog acht andere delen in die serie verschijnen . In elk deel besteedt een uitgelezen redactie aandacht aan kopstukken uit de wereld van socialisme en vakbeweging. Het gaat om levensschetsen die kostbare informatie verschaffen.

Het doel van deze serie is dat we over enkele jaren beschikken over een aantal boeken met portretten die met elkaar vanuit de regio’s de vakbeweging een gezicht geven.

We zijn degenen die in deze serie het spits afbijten buitengewoon erkentelijk. Die dank gaat ook uit naar al die organisaties die deze uitgaven financieel mogelijk gemaakt hebben.

Jaap van der Linden,
voorzitter VHV

Amsterdam, oktober 2008

De volledige tekst van Het gezicht van de vakbeweging Zuid-Limburg 1 is hier te downloaden