Het geheugen van de vakbeweging

1 Mei 2002

Gijs Wildeman

Weer geen 1 mei gevierd. Vooruit, een beetje, want in de middag heb ik nog rode rozen rondgebracht voor Zeister PvdA-leden. “Ik heb er vanmorgen nog aan gedacht”, zei een oude mevrouw van ver boven de tachtig. “Waaraan”, vroeg ik. “Aan de optochten, de rode vlaggetjes, morgenrood van de Stem des Volks en de sprekers over een betere toekomst.”

Zelf ben ik niet groot geworden in de traditie van 1 mei. Maar toen ik in 1981 districtsbestuurder werd bij de Hout- en Bouwbond CNV vond ik wel direct dat de Dag van de Arbeid een vrije dag moest zijn, zoals overal in de wereld, Het CNV deed er trouwens niet veel aan. Maar voor mij is het de dag van de emancipatie van de arbeider, van de werkers in loondienst en van Karl Marx zijn woorden ‘Proletariërs aller landen verenigt u’. Ik heb ook wel meegedaan in optochten en de vieringen in Zeist mee georganiseerd.

Mijn mooiste 1 mei viering was in 2002. Voor mijn bond was ik weer eens actiecoördinator bij de bouwstaking. Een lange staking, niet zo massaal en met horten en stoten. Het conflict ging vooral over de reiskostenvergoeding. Om de moed erin te houden moesten we als landelijk actiecentrum telkens iets nieuws verzinnen, want er was al wel van enig verloop onder de stakers sprake.

We bedachten om op 1 mei de Asfaltcentrales plat te leggen om zo ook de wegenbouw bij de staking te betrekken. Zelf was ik met onze algemeen secretaris en nu voorzitter van het CNV Arend van Wijngaarden bij Bruil Asfaltcentrale in Wageningen aan de Rijn. Ondanks dat het met koppen in de Telegraaf stond aangekondigd, was het voor velen toch een verrassing. In snel tempo blokkeerden we de twee grote en kleine toegangspoorten met onze auto’s en spandoeken. Het leek wel een overval met een direct verslag van RTV Omroep Gelderland.

Paniek in de tent. Een molenbaas ging helemaal door het lint. Hij was verantwoordelijk voor de Asfaltmolens. De man probeerde één van de auto’s van actievoerders in de plomp te duwen. Toen ik er net op tijd tussen kwam, wilde hij mij in het water gooien, maar ik stond mijn mannetje. Toen was is ook volop politie en die probeerde de boel te sussen. Ze wilden ons weg hebben. Dat waren we niet van plan. “Weet u dat dit niet mag”, zeiden ze. Ja, dat wisten we maar we deden het toch. We kwamen tot een afspraak. De haven voor aanvoer bleef open en de hekken dicht tot 13.00 uur. Een toffe actie!

Ergens anders in het land werd er toen al in het geheim weer onderhandeld voor de Bouw-cao. En in de nacht van 1 op 2 mei was er een akkoord met een mooie loonsverhoging en tweemaal een eenmalige uitkering (Dat eenmalig heb ik nooit begrepen) De reisvergoeding ging nu volgens een kilometerstabel. Hoe meer afgelegde kilometers hoe lager de vergoeding maar in de uitleg zei ik, hoe minder kilometers hoe hoger de vergoeding. Het akkoord was te laat om de stakers nog te berichten. Zo gold 2 mei nog als stakingsdag. Maar toen was de staking van zeven weken voorbij , 250.000 stakingsdagen. Kosten, 12 miljoen euro.

Het was mijn mooiste 1 meiviering Met het opschrijven van dit verhaal, neem ik me voor om volgend jaar weer iets te doen met 1 mei. Naar een manifestatie of zelf iets organiseren. Desnoods ga ik staken.

Gijs Wildeman

2 mei 2019